Drgania kierownicy podczas hamowania. Jaka jest przyczyna?

Drgania kierownicy podczas hamowania to problem, z którym klienci serwisu samochodowego zgłaszają się bardzo często. W większości przypadków diagnoza warsztatów jest prawidłowa — przyczyną są uszkodzone tarcze hamulcowe, które należy wymienić.

Uwaga – przy wymianie tarcz hamulcowych zawsze należy wymienić również klocki hamulcowe

Przy wymianie tarcz hamulcowych klocki hamulcowe zawsze powinny zostać wymienione na nowe, nawet jeżeli poprzednie nie były jeszcze całkowicie zużyte.

Montaż używanych klocków na nowych tarczach bardzo często prowadzi do:

• nierównomiernej pracy układu,
• szybszego zużycia nowych tarcz,
• pogorszenia skuteczności hamowania,
• oraz powstawania drgań i hałasów.

Dlaczego tarcze hamulcowe powodują drgania kierownicy podczas hamowania?

Dochodzi do deformacji tarcz hamulcowych, w wyniku czego podczas hamowania pojawia się ich bicie. Bicie tarczy przenosi się na koła, a następnie na układ kierowniczy. To właśnie te drgania wyczuwalne są na kierownicy podczas hamowania.

W praktyce kierowcy najczęściej opisują problem jako:

• drżenie kierownicy podczas hamowania,
• pulsowanie hamulca,
• bicie kierownicy przy wyższych prędkościach,
• lub wibracje pojawiające się podczas mocniejszego hamowania.

Co powoduje bicie tarcz hamulcowych?

Zużyte tarcze hamulcowe

Tarcze hamulcowe ulegają naturalnemu zużyciu. Przy każdej wymianie klocków hamulcowych powinien zostać wykonany pomiar grubości tarcz hamulcowych. Każdy producent określa minimalną dopuszczalną grubość tarczy.

Jeżeli tarcze są zbyt cienkie:

• znacznie szybciej ulegają przegrzaniu,
• są bardziej podatne na deformację,
• i częściej powodują drgania kierownicy podczas hamowania.

Ocena wzrokowa typu:

„Wyglądają jeszcze dobrze”

nie jest wystarczającą podstawą do pozostawienia tarcz w eksploatacji. Jeżeli tarcze hamulcowe nie mieszczą się w granicach norm producenta — należy je wymienić.

Tarcze hamulcowe słabej jakości

Słabej jakości tarcze hamulcowe, szczególnie:

• przy dynamicznej jeździe,
• większych średnicach hamulców,
• cięższych samochodach,
• lub mocniejszych silnikach,

mają większą tendencję do przegrzewania się oraz deformacji.

Dlatego przy wymianie tarcz hamulcowych warto wybierać części renomowanych producentów. Z mojego doświadczenia najlepiej sprawdzają się producenci dostarczający komponenty na pierwszy montaż lub części oryginalne OE.

Niedotarty układ hamulcowy

Po wymianie tarcz i klocków hamulcowych układ hamulcowy powinien zostać prawidłowo dotarty.

Przez pierwsze około 200 kilometrów należy unikać:

• gwałtownego hamowania,
• długiego trzymania hamulca po mocnym hamowaniu,
• oraz nadmiernego przegrzewania nowych elementów.

Nieprawidłowe użytkowanie świeżo zamontowanego kompletu tarcz i klocków może bardzo szybko doprowadzić do ponownego pojawienia się problemu.

Nieprzestrzeganie momentów dokręcania

Bardzo częstą przyczyną problemów są również nieprawidłowe momenty dokręcania:

• śrub mocujących tarcze,
• oraz samych kół.

Dotyczy to szczególnie felg aluminiowych. Nieprawidłowe dokręcenie może powodować:

• naprężenia,
• deformację tarczy,
• oraz problemy z późniejszym odkręceniem koła.

Dlatego koła powinny być dokręcane zgodnie z zaleceniami producenta przy użyciu klucza dynamometrycznego.

Dynamiczna jazda a problem z tarczami hamulcowymi

Kierowcy preferujący dynamiczną jazdę oraz częste hamowanie z dużych prędkości niestety są bardziej narażeni na powracanie problemu drgań kierownicy podczas hamowania.

Układy hamulcowe większości samochodów projektowane są do pracy w określonych warunkach eksploatacyjnych. Intensywna jazda często te warunki przekracza.

Spotykałam się nawet z odrzuconymi reklamacjami, w których producent uzasadniał, że:

samochód nie jest przeznaczony do dynamicznej jazdy i częstego hamowania z dużych prędkości.

Dotyczyło to między innymi samochodu o mocy około 330 KM.

W takich przypadkach szczególnie ważne stają się:

• jakość części,
• prawidłowy montaż,
• oraz dokładność wykonania całej usługi.

To, co przy małych układach hamulcowych potrafi działać jeszcze poprawnie, przy dużych i mocnych układach zaczyna bardzo szybko powodować problemy.

Błędy montażu podczas wymiany tarcz i klocków hamulcowych

W opinii wielu klientów wymiana tarcz i klocków hamulcowych wydaje się prostą czynnością:

„Pierwszy lepszy warsztat sobie poradzi.”

To błędne podejście.

Oczywiście nie jest to technologia NASA, jednak prawidłowa wymiana układu hamulcowego wymaga:

• wiedzy,
• dokładności,
• oraz przestrzegania procedur serwisowych.

Niestety wiele warsztatów nie przykłada do tego odpowiedniej uwagi. Kilkukrotna wymiana klocków lub tarcz bez zachowania procedur wcześniej czy później kończy się problemami z układem hamulcowym.

Hamulce lubią dokładność montażu

Zdarza się, że po wymianie tarcz hamulcowych i klocków problem wraca już po przejechaniu 1000–2000 kilometrów.

Dlaczego?

Przy założeniu, że:

• części są dobrej jakości,
• układ został prawidłowo dotarty,

najczęściej przyczyną jest brak zachowania procedur montażowych.

W szczególności:

• nieoczyszczone piasty,
• brak pomiaru płaszczyzny piasty,
• brak pomiaru bicia osiowego piasty przy użyciu czujnika zegarowego.

Jeżeli piasta jest uszkodzona, nowa tarcza hamulcowa również zaczyna ulegać deformacji.

Bicie piasty powoduje zwykle około dwukrotnie większe bicie tarczy hamulcowej.

Aby skutecznie usunąć problem, konieczna może być:

• wymiana piasty z łożyskiem,
• oraz ponowna wymiana tarcz i klocków hamulcowych.

Błędy montażu mogą powodować również inne problemy

Nieprawidłowo wykonana wymiana tarcz i klocków hamulcowych może prowadzić również do:

• piszczenia klocków hamulcowych,
• nierównomiernego zużycia,
• przegrzewania układu,
• oraz awarii zacisku hamulcowego.

Dlatego nawet przy pozornie prostych czynnościach serwisowych warto wybierać warsztat samochodowy, który wykonuje naprawy zgodnie z procedurami.

Znajomych mówiących:

„Przecież wymiana klocków to 20 minut roboty. Za co oni chcą tyle pieniędzy?”

naprawdę nie warto słuchać.

Można wykonać taką usługę w 20 minut. Bardzo często jednak oznacza to, że coś zostało pominięte.